Παρασκευή, 18 Ιανουαρίου 2013

Πολυφωνικά











     Το αδρό ιδιόρρυθμο άκουσμα αυτών των κλιμάκων (πρόκειται για την πεντατονική κλίμακα) ήρθε να ταιριάσει μ’ ένα ακόμη στοιχείο – επίσης μοναδικό στον Ελλαδικό χώρο – όπου ορισμένοι μελετητές εντοπίζουν ακόμη παλιότερες, προελληνικές ρίζες: στα πολυφωνικά τραγούδια που ακούγονται στη Β. Ήπειρο, συνδυάζονται σε μιαν εκπληκτική συνύπαρξη το ατομικό με το ομαδικό, οδηγώντας από τη διαφωνία στη συμφωνία, ταιριάζοντας την αρχαία κλίμακα με το βυζαντινό «ίσον» για να διηγηθούν σύγχρονα πάθη.


......
  

  Όσον αφορά στην καταγωγή αυτής της πολυφωνικής φόρμας, παρόλο που η έρευνα δεν έχει καταλήξει ακόμη σε βέβαια συμπεράσματα, όλες οι ενδείξεις πείθουν ότι ανάγεται σε πολύ παλιές (ίσως ακόμα και προελληνικές) εποχές. Πράγματι οι μελωδίες των τραγουδιών (μαζί με ορισμένα ακόμη της Ηπείρου και κάποια γυναικεία τραγούδια της Θεσσαλίας) είναι οι μοναδικές στον Ελληνικό χώρο που έχουν διατηρήσει την πεντατονική ανημίτονη κλίμακα (μουσική κλίμακα που αποτελείται από 5 νότες, χωρίς ημιτόνια). Η κλίμακα αυτή, όπως έχει αποδείξει η πρόσφατη μουσικολογική έρευνα, ταυτίζεται με τον δώριο τρόπο των αρχαίων Ελλήνων, την κατεξοχήν «ελληνική αρμονία».



Λάμπρος Λιάβας